Zmiany klimatu obserwowane są na całym świecie. Niestety, powstają one głównie jako skutek rabunkowej, destrukcyjnej dla środowiska naturalnego gospodarki. Widocznym przejawem zmian klimatycznych są gwałtowne zjawiska pogodowe. Mroźne i śnieżne dni w zimie występują coraz rzadziej. Natomiast wiosna i lato czas niespodziewanych i trudnych zjawisk typu: powodzie, huragany i upały. Wielkie straty materialne w konstrukcji budynków, jakie powodują huragany, tornada, powodzie stanowią dla branży budowlanej nie lada wyzwanie. Częściej do budowy wykorzystuje się materiały, których właściwości wskazują, że mogą przetrwać najgroźniejsze zmiany klimatyczne.
Zmiany klimatyczne – gwałtowne zjawiska atmosferyczne
Gradobicia, burze, tornada, nawałnice, powodzie to najgroźniejsze zmiany klimatyczne, które powodują uszkodzenia budynków. Domy jednorodzinne to budynki najbardziej zagrożone wymienionymi zjawiskami, a ich mieszkańcy przeżywają wtedy życiowy dramat – nieraz tracą cały dobytek. Porywisty wiatr najbardziej szkodzi dachom – uszkadza połacie dachowe i rynny. Ludzie wymagają od branży budowlanej, aby budynki powstawały z materiałów odpornych na trudne warunki pogodowe.
Odpowiedni dach
Od prawidłowego montażu dachu zależy bezpieczeństwo budynku w trakcie gwałtownych zjawisk atmosferycznych spowodowanych przez zmiany klimatyczne. Przed silnymi podmuchami wiatru najlepiej zabezpieczają dachy płaskie. Śnieg pada coraz rzadziej, więc nie ma większych problemów z odśnieżaniem takiego dachu. Od wiatru dobrze chroni dach wykonany w konstrukcji kopertowej, które z znakomicie radzą sobie z wiatrem wiejącym z dowolnego kierunku. W starciu z silnym wiatrem największe straty są odnotowywane na dachach wielospadowych o nieregularnych kształtach.
Rynny o zwiększonej przepustowości
Zmorą w ostatnich latach w Polsce są zmiany klimatyczne w postaci podtopień i powodzi. Formą ochronny przed ulewnymi deszczami jest odpowiednie orynnowanie – rynny powinny być wzmocnione i cechować się większą przepustowością. Ciężkie rynny stalowe wracają do łask producentów. Z obfitymi opadami dobrze poradzą sobie także rynny i rury spustowe o przekroju kwadratowym, ponieważ mają wyższą przepustowość. Budynek dobrze przed zalaniem chroni rynna, której krawędź została wywinięta do wewnątrz. Zapobiega ona przelewaniu się nadmiaru wody podczas intensywnych opadów i chroni elewację budynku przed zalaniem.
Komfortowe mieszkanie latem i zimą
Już na etapie budowy domu trzeba zadbać o właściwą izolację. Dobrze dobrany materiał izolacyjny to pewność komfortu mieszkania przez cały rok. Izolacja termiczna przegród zewnętrznych umożliwi optymalne dogrzanie pomieszczeń w sezonie zimowym I uchroni je przed przegrzaniem latem. Murowany dom jednorodzinny można zaizolować wełną mineralną lub styropianem. Dobrym pomysłem jest, aby w trakcie budowy domu położyć izolację ze styropianu grafitowego, który ogranicza nagrzewanie się ścian latem i zapewnia przyjemne ciepło w domu w okresie jesienno-zimowym. Nowoczesne systemy izolacji w połączeniu z masywną konstrukcją ścian gromadzą ciepło podczas upalnych dni i oddają je podczas chłodniejszych dni.
Ochrona przed wilgocią
Wysoka wilgotność powietrza i wyższe temperatury, to świetne warunki do rozwoju pleśni. Już na etapie budowy domu trzeba zaplanować ochronę ścian przed wilgocią, ponieważ sprzyja ona rozwojowi pleśni i grzybów. Na szczęście już przybudowie domu można zapobiec jej powstawaniu, decydując się na zrobienie dachu w konstrukcji z więźby dachowej, wykonanej z dobrej jakości suszonego drewna zaimpregnowanego. Takie drewno najlepiej chroni przed wilgocią i szkodnikami.
Zielona przestrzeń
Ekolodzy biją na alarm -włodarze miejscy masowo wydają zgody na wycinkę drzew pod byle jakimi powodami i doprowadzają do wzrostu temperatury i katastrofy ekologicznej. Tylko zieleń to powierzchnia biologicznie aktywna. Klimatolodzy i ekolodzy zachęcają do tworzenia przydomowych ogródków, zielonych dachów i pełnych kwiatów tarasów. Zalecają też montowanie fotowoltaiki. Przemiany w myśleniu o klimacie , życie zgodne z ekologią najlepiej zapobiegają zmianom klimatycznym.
Każdy z nas może przyczynić się do ochrony klimatu poprzez sadzenie drzew na posesji. Zieleń gromadzi wodę deszczową, obniża temperaturę otoczenia i poziom hałasu.
Adaptacja budynków do ekstremalnych zjawisk pogodowych: Retencja wody, odporność wiatrowa i standardy WT2021
Ocieplenie klimatu przynosi gwałtowne nawałnice, fale upałów i okresy suszy, co wymusza zmianę podejścia do projektowania fundamentów, dachów i bilansu energetycznego budynków:
| Zjawisko klimatyczne | Zagrożenie konstrukcyjne | Rozwiązanie inżynieryjne | Wymóg projektowy |
|---|---|---|---|
| Fale upałów (>35°C latem) | Przegrzewanie wnętrz, wysoki pobór prądu przez klimatyzację | Żaluzje fasadowe, okapy dachowe od południa, ściany o wysokiej pojemności cieplnej | Współczynnik przenikania energii g < 0,35 dla osłoniętych przeszkleń. |
| Deszcze nawalne i powodzie błyskawiczne | Przeciążenie kanalizacji deszczowej, podtopienia piwnic | Podziemne zbiorniki retencyjne na deszczówkę, ogrody deszczowe, nawierzchnie przepuszczalne | Zakaz bezpośredniego zrzutu wód opadowych do kanalizacji miejskiej bez retencji. |
| Wichury i huraganowe wiatry | Zrywanie pokryć dachowych, uszkodzenia attyk | Mocowanie dachówek spinkami burzowymi, kotwienie murłat w wieńcu żelbetowym | Eurokod PN-EN 1991-1-4 (obciążenia wiatrem dla odpowiedniej strefy wiatrowej). |
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Jak stolarka otworowa chroni budynek przed skrajnymi temperaturami zimy i lata?
Trójszybowe pakiety z ciepłą ramką ograniczają straty ciepła zimą oraz chronią przed upałem. Poznaj szczegóły w artykule: 5 argumentów za oknami energooszczędnymi.
Czym jest bufor termiczny budynku i jak pomaga w stabilizacji temperatury?
Materiały o dużej masie (beton, silikaty, cegła pełna) wolno absorbują ciepło w ciągu upalnego dnia i oddają je nocą, co zapobiega gwałtownym skokom temperatury wewnątrz pomieszczeń.
Czy ogród deszczowy wymaga skomplikowanych urządzeń hydrotechnicznych?
Nie. Ogród deszczowy w gruncie to obniżenie terenu wypełnione warstwami żwiru, piasku i ziemi urodzajnej obsadzone roślinami hydrofitowymi (np. kosaćce żółte, turzyce), które filtrują i powoli odprowadzają wodę do wód gruntowych.




















