Lawenda to roślina szczególna – sadząc ją w gruncie, warto wykorzystać precyzyjne narzędzia do sadzenia i pielęgnacji roślin– jedna z ważniejszych roślin leczniczych. Wykorzystuje się ją także w kosmetyce i aromaterapii. Nie tylko rozpieszcza nasze nozdrza cudownym zapachami cieszy oczy niesłychaną urodą, lecz także ma korzystny wpływ na nasz organizm, a zawarty w niej olejek lawendowy używany jest w przemyśle perfumeryjnym. Cała roślina ma przyjemny korzenny, bardzo intensywny zapach, podobny do rozmarynu i orzeźwiający, lekko cierpki smak. Odkrywanie właściwości lawendy sprawia, że coraz bardziej doceniamy powyższą roślinę.
Lecznicze i prozdrowotne właściwości lawendy
Lawendę warto uprawiać w ogrodzie, a nawet w doniczce. Swoje właściwości lecznicze zawdzięczają substancjom, takim jak: cyneol, geraniol, limonen, sabinen. Właściwości lawendy wykorzystuje się do leczenia różnego rodzaju zmian skórnych. Duża zawartość tanin (związków o właściwościach ściągających i wysuszających wspomaga leczenie oparzeń, otarć, krwawień i siniaków. Olejek lawendowy stosowany do inhalacji może działać wspomagająco w leczeniu przeziębień, zapaleń oskrzeli czy migdałków. Napary z kwiatów lawendy działają napotnie i rozgrzewająco. Kwiat lawendy może być okazjonalnie stosowany na regulację kłopotów związanych z układem trawiennym takich jak brak apetytu, problemy z metabolizmem czy kolki i wzdęcia. Pomaga też w zwalczaniu niestrawności i zaparć. Łagodzi również napięcie nerwowe i ułatwia zasypianie. Napary z lawendy rozluźniają mięśnie, więc mogą być stosowane w przypadku bólu miesiączkowego, czy bólu brzucha.
Aromaterapia i uspokajające działanie zapachu lawendy
Aromat zasuszonych kwiatów lawendy włożonych do płóciennego woreczka łagodzi uczucie zmęczenia, pomaga się zrelaksować, a co najważniejsze nie powoduje przy tym spadku koncentracji czy osłabienia aktywności umysłowej. Na cudowny, pachnący i odprężający odpoczynek pozwala gorąca kąpiel z dodatkiem olejku lawendowego.
Herbata lawendowa, syrop lawendowy, suszonej lawendy – mają niesamowity zapach, który długo utrzymuje się w pomieszczeniach. Doceniano go już od wieków w medycynie naturalnej. Współcześnie nastąpił powrót do naturalnej pielęgnacji i zdrowej żywności. To chwalebny i ekologiczny trend.
Zastosowanie kulinarne kwiatów lawendy
Właściwości lawendy są też zastosowanie w kuchni. Kwiaty i liście lawendy, ze względu na właściwości wspomagające trawienie, są polecaną przyprawą do dań ciężkostrawnych – tłustych mięs (baraniny), zupy rybnej, dań z grilla i deserów. Świeżo pokrojone liście lawendy świetnie nadają się do sałatek warzywnych, sosów i win. Lawenda nie tylko poprawia trawienie, ale także pozytywnie wpływają na smak dań. Ceniony jest też miód lawendowy, specyfik prowansalski o bursztynowej barwie i delikatnym aromacie.
Lawenda jako naturalny odstraszacz owadów i moli
W letnie upalne wieczory, zarówno na ogrodowych rabatach, jak i uprawiana w donicach na balkonach i tarasach lawenda skutecznie odstrasza komary, mszyce i kleszcze. Jeżeli położymy lawendę w miejscu, gdzie pojawiły się mole odzieżowe, to jest duża szansa, że pozbędziemy się uciążliwego lokatora z szafy. Lawenda pomoże w zmaganiach z mrówkami. To śliczna roślina, która jest bardzo nielubiana przez uciążliwe insekty. Trudno nie pokochać właściwości lawendy, skoro wspiera człowieka w walce z „robactwem”. To jedna z nielicznych roślin ogrodowo-doniczkowych, które działają na wiele gatunków owadów. Oczywiście posadzenie 1 czy 2 lawend nie rozwiąże problemu ale jeśli posadzimy np. cały rządek lawendy wokół tarasu znacząco zmniejsza liczebność komarów, kleszczy czy mrówek i sprawia, że przebywanie w ogrodzie lub na tarasie jest prawdziwą przyjemnością.
Lawenda w pielęgnacji skóry i włosów
Stosowanie olejku lawendowego jest polecane przy wypadaniu włosów, ponieważ stymuluje wzrost i zmniejsza ich wypadanie. Występuje w preparatach stosowanych przy łysieniu plackowatym i szamponach do włosów przetłuszczających się, gdyż zmniejsza wydzielanie sebum. Właściwości lawendy wykorzystywane są do produkcji kremów pod oczy i kosmetyków do pielęgnacji stóp.
Zastosowanie i formy wykorzystania lawendy
| Forma preparatu | Główne działanie | Przykładowy sposób użycia |
|---|---|---|
| Suszone kwiatostany | Relaksujące, odstraszające mole odzieżowe | Woreczki zapachowe w szafie lub pod poduszką dla lepszego snu |
| Olejek eteryczny (parowy) | Antyseptyczne, przeciwlękowe, łagodzące ukąszenia | Dyfuzor ultradźwiękowy, punktowo na wypryski lub ślady po komarach |
| Napar z kwiatów lawendy | Wyciszające układ nerwowy, rozkurczowe | Herbata ziołowa pita przed snem (samodzielnie lub z melisą) |
| Hydrolat lawendowy | Tonizujące, regulujące wydzielanie sebum | Naturalny tonik do cery tłustej, trądzikowej i podrażnionej |
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Kiedy najlepiej ścinać lawendę do suszenia?
Lawendę należy ścinać w suchy, słoneczny dzień tuż przed pełnym rozkwitem, gdy dolne pąki zaczynają się otwierać, a górne są jeszcze zwarte. Zawiera wtedy najwyższe stężenie cennych olejków eterycznych.
Czy lawenda wąskolistna zimuje w gruncie w Polsce?
Tak, lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia) jest w pełni mrozoodporna w polskich warunkach klimatycznych. Młode rośliny warto jednak w pierwszym roku po posadzeniu osłonić stroiszem ze świerkowych gałązek.
Jak przycinać lawendę, aby obficie kwitła?
Lawendę przycina się dwa razy w roku: wczesną wiosną (marzec/kwiecień) skracając pędy o 1/3 długości i formując regularną kulę, oraz latem po przekwitnięciu, usuwając same bezlistne pędy kwiatostanowe.
